Cyfrowy Paszport Produktu a sprzedaż odzieży online

W skrócie: Cyfrowy Paszport Produktu obejmie odzież i tekstylia, ale nie w 2027 roku — to orientacyjny rok przyjęcia aktu delegowanego, a nie start obowiązku, który realnie wypada na przełomie 2028 i 2029 roku. Centralny rejestr paszportów działa już od 20 lipca 2026 roku i jest wpięty w odprawę celną. Dla sklepu internetowego prawdziwym problemem nie są przepisy, tylko to, że większość sprzedawców nie ma dziś wymaganych danych w jednym miejscu.

Czym jest Cyfrowy Paszport Produktu

DPP to zbiór danych cyfrowych przypisany do produktu, dostępny przez nośnik umieszczony na towarze, opakowaniu albo dokumentacji: kod 2D, znacznik RFID/NFC lub cyfrowy znak wodny. Otwiera go klient w sklepie, inspektor nadzoru rynku, celnik na granicy i firma zajmująca się recyklingiem.

Zawiera między innymi pochodzenie surowca, przebieg procesu produkcyjnego, informacje o łańcuchu dostaw, możliwości naprawy oraz dane o recyklingu i postępowaniu z produktem po zakończeniu użytkowania.

Podstawą prawną jest rozporządzenie ESPR (UE) 2024/1781, które weszło w życie 18 lipca 2024 roku. Samo ESPR jest jednak ramą — konkretne wymogi dla poszczególnych grup produktów Komisja Europejska określa w aktach delegowanych, wydawanych stopniowo według planu prac na lata 2025–2030.

Od kiedy DPP dla odzieży i tekstyliów naprawdę obowiązuje

Tu najczęściej powiela się ten sam błąd. Lata przypisywane poszczególnym kategoriom to orientacyjne terminy przyjęcia aktów delegowanych, a nie daty, od których obowiązek zaczyna działać. Między jednym a drugim mija zwykle 18–24 miesiące okresu przejściowego.

Z planu prac ESPR:

• 2026 — orientacyjne przyjęcie aktu dla żelaza i stali, pierwszej grupy w kolejce
• 2027 — orientacyjne przyjęcie aktów dla tekstyliów, opon i aluminium
• 2028 — meble
• 2029 — materace

Sześć grup priorytetowych to tekstylia, meble, materace, opony, żelazo i stal oraz aluminium. Sprzętu ICT nie ma w tym planie — elektronika i sprzęt gospodarstwa domowego są prowadzone osobno, jako kontynuacja wcześniejszych prac nad ekoprojektem i etykietowaniem energetycznym.

Osobno warto uporządkować sprawę baterii. Paszport baterii obowiązuje od 18 lutego 2027 roku dla baterii LMT, trakcyjnych i przemysłowych powyżej 2 kWh — ale wynika z rozporządzenia bateryjnego (UE) 2023/1542, nie z ESPR. To pierwszy realnie działający paszport tego typu w Unii, tyle że na innej podstawie prawnej.

Praktyczny wniosek dla odzieży: rok przyjęcia aktu jest orientacyjny, dzień nieznany, a obowiązek realnie wypada na przełomie 2028 i 2029 roku. To nie jest powód do spokoju — praca, o której piszemy niżej, i tak zajmuje kilka sezonów.

Co z rozporządzenia ESPR dla tekstyliów działa już dziś

Dwie rzeczy, o których łatwo nie wiedzieć, bo nie dotyczą jeszcze paszportów dla odzieży.

Rejestr paszportów działa. Komisja uruchomiła go 20 lipca 2026 roku, dzień po terminie wskazanym w ESPR. Co ważne dla zrozumienia całej konstrukcji: rejestr nie przechowuje danych produktowych. Jest indeksem: trzyma identyfikatory i kody towarowe, a same dane pozostają po stronie przedsiębiorcy lub jego usługodawcy. Przy zgłoszeniu sprawdza automatycznie kompletność pól obowiązkowych, poziom szczegółowości, poprawność kodu towarowego, działanie łącza zapasowego i ważność kwalifikowanego podpisu lub pieczęci elektronicznej. Jest też wpięty w unijne środowisko celne, więc to nie jest baza „do celów statystycznych”.

Zakaz niszczenia niesprzedanych tekstyliów obowiązuje od 19 lipca 2026 roku — dla dużych przedsiębiorstw, wobec niesprzedanych wyrobów tekstylnych i obuwia. To obowiązek, który już działa, a nie zapowiedź.

Kogo dotyczą obowiązki DPP

Tu kryje się największe nieporozumienie. Obowiązek nie kończy się na producencie.

Podlega mu podmiot wprowadzający produkt do obrotu w Unii: producent, w tym producent sprzedający pod marką własną, a przy towarze spoza UE importer albo upoważniony przedstawiciel. Dystrybutorzy mają obowiązki weryfikacyjne — nie wolno im udostępniać produktu, dla którego wymagany paszport nie istnieje. Dotyczy to także sprzedawców spoza Unii wprowadzających towar na rynek UE, również w sprzedaży na odległość.

Przełóżmy to na polski e-commerce. Jeśli sprowadzasz odzież z Azji i sprzedajesz ją pod własną marką, jesteś dokładnie tym podmiotem, o którym mowa. Jeśli zamawiasz produkcję u podwykonawcy i wchodzisz na rynek z własnym logo, to samo. Sprzedawca, który uważa, że paszport przygotuje za niego fabryka w Chinach, dowie się o pomyłce przy pierwszej kontroli.

Formalnie importer nie tyle „zbiera dane”, ile odpowiada za to, że paszport istnieje i jest prawidłowy. W praktyce oznacza to jedno: dane trzeba wyciągnąć od dostawcy zapisem w umowie, bo nikt ich nie przyśle z uprzejmości. Do zgłoszenia w rejestrze trzeba przy tym mieć status zweryfikowanego przedsiębiorcy i kwalifikowany podpis lub pieczęć elektroniczną.

Jakie dane produktowe trzeba zebrać dla odzieży

Zakres doprecyzują akty delegowane, ale kierunek jest znany już teraz. Przy tekstyliach realnie chodzi o rzeczy, których dziś zwykle nigdzie się nie zapisuje:

• skład materiałowy i pochodzenie surowców
• przebieg produkcji i zakłady, w których się odbywała
• łańcuch dostaw, czyli kto był kolejnym ogniwem
• informacje o trwałości, naprawie i częściach zamiennych
• dane o recyklingu i postępowaniu z produktem po zużyciu

Kluczowa jest granulacja. ESPR dopuszcza paszport na poziomie modelu, partii albo egzemplarza, a to, który poziom obowiązuje, wskaże akt delegowany dla danej grupy. Pewne jest tylko tyle, że w żadnym wariancie nie wystarczy rekord opisujący kategorię albo dostawcę — dane muszą być przypięte do konkretnego produktu i mieć swój unikalny identyfikator.

Dlaczego to jest problem sprzedawcy, a nie tylko producenta

Wyobraź sobie typowy sklep z odzieżą, który sprzedaje na Allegro, w kilku innych marketplace’ach i we własnym sklepie.

Opisy produktów są w trzech miejscach i w każdym trochę inne. W jednym kanale skład materiału jest pełny, w drugim skrócony, w trzecim wpisany ręcznie przez osobę, która robiła listing w zeszłym roku. Dane od dostawcy leżą w mailach i w arkuszu. Numery partii, o ile w ogóle są, zna magazyn i nikt więcej.

W tej układance nie da się wyprodukować paszportu, bo nie istnieje jedno miejsce, w którym dane o produkcie są kompletne i aktualne. Obowiązek prawny trafi więc nie w brak wiedzy, tylko w dane produktowe rozproszone między systemami.

I to jest prawdziwa praca do wykonania w najbliższych sezonach. Nie czytanie rozporządzenia, tylko uporządkowanie tego, co i tak powinno być uporządkowane. Kto przechodził już przez wymogi GPSR na Allegro, zna ten schemat: przepis pyta o dane, których nie było gdzie trzymać.

Od czego zacząć przygotowania

Sprawdź, czy jesteś podmiotem zobowiązanym. Importujesz? Sprzedajesz pod własną marką? Jeśli tak, obowiązek jest po Twojej stronie i nie przejdzie na dostawcę.

Zrób inwentaryzację danych produktowych. Wypisz, gdzie fizycznie trzymasz opisy, skład, pochodzenie i dokumentację. Jeśli wychodzi więcej niż jedno miejsce, to jest Twój główny problem do rozwiązania.

Ustal jedno źródło prawdy. Musi istnieć system, w którym rekord produktu jest kompletny, a kanały sprzedaży pobierają dane z niego, a nie odwrotnie. To ten sam problem, który opisywaliśmy przy synchronizacji zamówień i stanów magazynowych — tylko że tam chodziło o liczby, a tu o treść.

Uporządkuj identyfikatory. Paszport musi się czegoś uchwycić. Jeśli Twoje warianty nie mają spójnych EAN-ów i jednoznacznego mapowania między kanałami, to jest praca do zrobienia niezależnie od tego, jaki poziom szczegółowości wskaże akt delegowany.

Zacznij zbierać dane od dostawców już teraz. Skład, zakład produkcyjny, pochodzenie surowca. Pozyskanie tego wstecz, dla asortymentu sprzed dwóch sezonów, będzie znacznie trudniejsze niż wpisanie tego do zamówienia przy kolejnej dostawie.

Sprawdź, czy Twoje narzędzia da się rozszerzyć. Akty delegowane dopiero powstają, więc pola, które trzeba będzie wypełnić, nie są jeszcze znane. Tu wygrywa architektura oparta na adapterach, w której nowe pole dokładasz sam. Systemy zamknięte oznaczają w tej sytuacji czekanie, aż dostawca oprogramowania doda obsługę nowego wymogu i wyceni tę zmianę.

Czy OpenLinker pomaga przy DPP

OpenLinker nie generuje cyfrowych paszportów produktu i nie udajemy, że jest inaczej — akty delegowane dla tekstyliów jeszcze nie istnieją, więc nie istnieje też nic, co dałoby się dziś sensownie zaimplementować.

Robi natomiast to, bez czego żadnego paszportu nie da się wystawić: trzyma dane produktowe w jednym miejscu i synchronizuje je do wszystkich kanałów — sklepu własnego, Allegro i innych marketplace’ów — zamiast pozwalać, żeby w każdym żyła własna wersja opisu. Adapter Allegro operuje przy tym na poziomie wariantu i identyfikatora GTIN, a nie na poziomie „produktu w ogóle”, i to jest dokładnie ta granulacja, o którą DPP będzie pytać.

Dwie rzeczy mają tu znaczenie. Po pierwsze, system jest self-hosted, więc dane produktowe i dokumentacja od dostawców zostają na Twojej infrastrukturze, a nie u zewnętrznego usługodawcy — co przy rejestrze, który jest tylko indeksem wskazującym na dane trzymane po stronie przedsiębiorcy, przestaje być kwestią wyłącznie światopoglądową. Po drugie, kod jest otwarty na licencji Apache 2.0, więc kiedy akt delegowany wskaże konkretne pola, można je dodać samodzielnie albo zlecić komukolwiek, bez czekania, aż dostawca platformy uzna temat za priorytet. Pisaliśmy o tej różnicy szerzej przy okazji pytania open source czy tylko „dostępny kod”.

Przy obowiązku, którego szczegółowy kształt dopiero powstaje, możliwość dopisania sobie brakującego pola jest warta więcej niż jakakolwiek dzisiejsza lista funkcji. Listę kanałów, które obsługujemy dziś, znajdziesz na stronie integracji.

Ten tekst opisuje stan przepisów na dzień publikacji i nie jest poradą prawną. Plan prac ESPR operuje terminami orientacyjnymi, akty delegowane dla tekstyliów jeszcze nie zostały przyjęte, a ostateczny zakres danych i poziom szczegółowości paszportu będą z nich wynikać. Decyzje o zakresie przygotowań warto skonsultować z prawnikiem znającym Twój model sprzedaży.